CPO Oranjezathe, Oranjedorp

Een aantal bewoners uit Oranjedorp heeft een CPO (collectief particulier opdrachtgeverschap) Oranjezathe opgericht met als doel betaalbare, duurzame en levensloop bestendige woningen te ontwikkelen op een prachtige locatie grenzend aan het buitengebied. De CPO wordt ondersteund door de provincie. SACON heeft in een interactief proces de CPO de stedenbouwkundige verkenning gemaakt. Het betreft een analyse van de context van het plangebied, een overzicht van de ontwerpuitgangspunten en de vertaling daarvan in een stedenbouwkundig model welke inzicht geeft in de verkaveling, het parkeren, de infrastructuur en de groenstructuur.

De locatie maakt onderdeel uit van de jonge Veenkoloniën, een voormalig hoogveengebied dat in de 19e en 20ste eeuw werd verveend en ontgonnen. Het landschap kenmerkt zich nu door kanaaldorpen met een rechtlijnig verkavelingspatroon. De inrichting van het landschap werd bepaald door de aanleg van het kanaal. Woningen oriënteren zich op het kanaal met een rechtlijnig verkavelingspatroon. Het is een dichte lintbebouwing met verspreide boerderijen buiten de dorpen.

Het plangebied ligt ten zuidwesten van de Bladderswijk (het verbindingskanaal tussen het Oranjekanaal en de Verlengde Hoogeveense Vaart). Aan het kanaal staat hoofdzakelijk lintbebouwing: aan de oostzijde van het kanaal zijn smallere, diepe kavels met veelal individuele woonhuizen. Aan de westzijde van het kanaal zijn de kavels breder met boerenerven met geclusterde woon-(werk)bebouwing.

Basis voor het ontwerp is een collectief erf met een boerderij en twee schuren. De boerderij oriënteert zich op de weg en is het hoofdgebouw. De buitenruimten zijn gemeenschappelijk. Tussen de bebouwing is een collectief erf met een beeldbepalende boom en groen inrichting. Op het achtererf heeft de gemeenschappelijke ruimte een zichtrelatie met het landschap. Langs de kavelgrenzen is singelbeplanting bestaande uit inheemse heesters en bomen. Het parkeren vindt plaats uit het zicht.

De bebouwing kenmerkt zich door heldere volumes, bergingen en overkappingen zijn hier onderdeel van en dakkapellen zijn niet toegestaan. Er zijn geen schuttingen en er worden enkel natuurlijke afscheidingen toegepast. Met uitzondering van de kas zijn er geen bijgebouwen op het erf.

De woningplattegronden zijn door de CPO zelf ontworpen, SACON heeft met deze plattegronden als uitgangspunt het voorlopig ontwerp van de architectuur gemaakt.